31/10/2018 15:45

Για τους περισσότερους η βιταμίνη D είναι μια ουσία που παράγεται στον οργανισμό και βοηθά στην απορρόφηση του Ασβεστίου από τον έντερο. 

Λιγότεροι γνωρίζουν ότι υπάρχουν αρκετές τεκμηριωμένες εργασίες όπου αποδεικνύουν ότι η βιταμίνη D μπορεί να ενισχύσει το μυϊκό σύστημα ιδιαίτερα των ηλικιωμένων και έτσι να μειώσει την συχνότητα των πτώσεων και να προστατεύσει από τα οστεοπορωτικά κατάγματα. Τα τελευταία 3-4 χρόνια στη διεθνή βιβλιογραφία, άρχισαν να περισσεύουν τα άρθρα που αφορούν τα ευεργετικά αποτελέσματα της  βιταμίνης D σε μια πληθώρα οργανικών συστημάτων και παθήσεων.

Από μελέτες διαπιστώθηκε ότι η βιταμίνη D μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία της χρόνιας αποφρακτικής αναπνευστικής νόσου, της φυματίωσης, των χρόνιων φλεγμονωδών παθήσεων όπως της Ρευματοειδούς αρθρίτιδας, της καρδιακής υπερτροφίας, διαφόρων τύπων καρκίνου, του σακχαρώδη διαβήτη και πολλών άλλων. Οι περισσότερες από αυτές εάν όχι όλες δεν στηρίζονται σε διπλές τυφλές τυχαιοποιημένες διαδικασίες αλλά απλά είναι επιδημιολογικές μελέτες παρατήρησης και όπως επαναλαμβάνουν συχνά οι στατιστικολόγοι, «όποιος ψάχνει για  κάποια συσχέτιση μιας ουσίας, σε πολλές νόσους και σε μεγάλο πλήθος ανθρώπων, κάποια θα βγεί στατιστικά σημαντική, από καθαρή τύχη!», και τονίζουν ότι «η συσχέτιση μιας ουσίας με μια νόσο δεν αποδεικνύει ότι υπάρχει απαραίτητα και αιτιολογική συνάφεια». 

Όλες αυτές οι σκέψεις έχουν κάνει τους ασχολούμενους με το θέμα να είναι εξαιρετικά επιφυλακτικοί με τις κάθε τόσο νέες ανακοινώσεις για τα θαύματα που μπορεί να προκαλέσει η βιταμίνη D. 

Ακόμη και στην καθημερινή απαραίτητη δοσολογία οι διάφοροι μεγάλοι οργανισμοί υγείας δεν συμφωνούν. Αλλοι προτείνουν 600 UI την ημέρα, άλλοι 800 UI  μονάδες την ημέρα και άλλοι πιστεύουν ότι 1000 UI την ημέρα είναι απαραίτητες για τις περισσότερες περιπτώσεις. Το καλό με την ημερήσια δοσολογία της βιταμίνης D είναι ότι αφενός τοξική δόση της θεωρείται όταν χορηγείται πάνω από 2000 έως 4000 UI την ημέρα και αφετέρου  ότι πολλές φορές ακόμη και με μικρότερη δόση από 600 UI την ημέρα καλύπτονται πολλά άτομα και αυτό διότι ο μεταβολισμός της παρέχει ικανοποιητικά επίπεδα του ενεργού μεταβολίτη 1,25 (ΟΗ)2 D3 στα κύτταρα. Η βιταμίνη D δηλαδή είναι μια ουσία με φαρμακοδυναμική καμπύλη σε σχήμα U, δηλαδή κάνει κακό και σε μικρές και σε μεγάλες ποσότητες αλλά έχει ένα μεγάλο ενδιάμεσο φάσμα χρήσιμων δοσολογιών. 

Τελευταία μάλιστα η U.S. Preventive Services Task Force (USPSTF), ένας οργανισμός που ερευνά εάν κάποια από τις ιατρικές συνήθειες είναι χρήσιμη ή όχι σε οικονομικό επίπεδο, αποφάσισε ότι η χορήγηση Ασβεστίου και βιταμίνης D δεν είναι απαραίτητη με αποτέλεσμα να επαναστατήσουν εναντίον της όλοι οι επιστήμονες που ανήκουν στις διεθνείς και τοπικές οργανώσεις και επιστημονικές εταιρείες που ασχολούνται με την Οστεοπόρωση.  

Σαν συμπέρασμα από όλες αυτές τις πληροφορίες είναι ότι μέχρι να γίνουν πολλές και στατιστικά τεκμηριωμένες μελέτες καλόν είναι οι ασθενείς μας να μετρήσουν τα επίπεδα της βιταμίνης D, στο αίματος, την 25(OH)D3 και όχι την 1,25 (ΟΗ)D3, όπως λανθασμένα προτείνει ο ΕΟΠΠΥ και να διατηρούν χειμώνα-καλοκαίρι σταθερά στο αίμα τους επίπεδα 25(ΟΗ)D3  που θα κυμαίνονται από 30 έως 40 ng/mL (άν και αυτό εξαρτάται από τα διάφορα εργαστήρια), διότι αυτό αποτελεί και το μόνο στοιχείο που συμφωνούν όλοι οι ασχολούμενοι με το θέμα. Πολλές μελέτες προτείνουν επίπεδα μέχρι και 70 ng/mL για να έχουμε αποτέλεσμα και σε άλλες νόσους όπως είναι ο καρκίνος και οι καρδιοπάθειες αλλά όπως είπαμε αυτό δεν είναι τεκμηριωμένο. Πάντως τα τοξικά επίπεδα της βιταμίνης D είναι πάνω από 88 ng/mL και μπορεί να δώσουν συμπτώματα όπως ναυτία, έμετο, κεφαλαλγία, υπνηλία και αδυναμία. Πολύ υψηλά επίπεδα βιταμίνης D προκαλούν Υπερασβεστιαιμία και Υπερασβεστιουρία. 

Αν και η βιβλιογραφία είναι γεμάτη άρθρα που αφορούν την λήψη της βιταμίνης D από τις τροφές, εάν υπολογίσει κανείς τις ποσότητες που χρειάζονται για να φτάσει κανείς στα συνιστώμενα ημερήσια επίπεδα, καταλαβαίνει ότι η προσπάθεια αναπλήρωσης της βιταμίνης D με τις τροφές είναι «όνειρον απατηλό» και πολλές φορές ανόητο. Παρόλα αυτά μερικές τροφές περιέχουν αρκετή βιταμίνη D έτσι ώστε μαζί με τον ήλιο να αναπληρώνουν κάποιες από τις ανάγκες των φυσιολογικών ανθρώπων, όπως τα παχειά ψάρια, το σηκώτι του μοσχαριού, ο κρόκος των αυγών και άλλα. Πιο αποδοτικά είναι τα ειδικά ενισχυμένα τρόφιμα όπως γάλα, βούτηρο κλπ. τα οποία έχουν υποστεί ειδική επεξεργασία και περιέχουν αρκετή ποσότητα βιταμίνης D και χρησιμοποιούνται συστηματικά στις Βόρειες χώρες όπου ο ήλιος είναι σπάνιος. 

Στην αγορά κυκλοφορούν άφθονες συσκευασίες της βιταμίνης D σε διάφορες δόσεις. Προσοχή στο λάδι του βακαλάου διότι σε υπερβολική ποσότητα μπορεί να προκαλέσει τοξικότητα ως προς την βιταμίνη Α. 

Από τις 2 μορφές της βιταμίνης D η D3 (colecalciferol) είναι πιο δραστική από την D2 (ergocalciferol) και πρέπει να προτιμάται. Επειδή η βιταμίνη D είναι λιποδιαλυτή καλόν είναι να λαμβάνεται μετά από ένα ελαφρά λιπώδες γεύμα ή snack. Μια μελέτη επιμένει ότι 100 IU την ημέρα βιταμίνης D3 ανεβάζουν το επίπεδο της 25(ΟΗ)D3 στο αίμα κατά 1 ng/mL σε 2-3 μήνες (Moyad MA.. www.medscape.com. Accessed August 4, 2010). Από την στιγμή που κατορθώσουμε να επιτύχουμε φυσιολογικά επίπεδα βιταμίνης D στο αίμα τότε η διατήρησή τους επιτυγχάνεται με χορήγηση 800-1000 IU την ημέρα. Τοξικά επίπεδα χορήγησης είναι πάνω από 2000 IU την ημέρα (Τhe Nutrition Source. Ask the expert: vitamin D and chronic disease. www.hsph.harvard.edu/nutritionsource. Accessed August 4, 2010). 

Την δοσολογία της βιταμίνης D μπορεί να επηρεάσουν διάφορα φάρμακα. Τα κορτικοστεροειδή μειώνουν την απορρόφηση του ασβεστίου και επηρεάζουν έμμεσα τον μεταβολισμό της βιταμίνης D. Φάρμακα όπως η χολεστυραμίνη ή το orlistat, που αναστέλλουν την απορρόφηση των λιπών από το έντερο, για λόγους δίαιτας, επηρεάζουν και την απορρόφηση της βιταμίνης D και πρέπει να λαμβάνονται με διαφορά τουλάχιστον 4 ώρες από την βιταμίνη D. Η Φαινοβαρβιτάλη και η Φαινυντοϊνη, αυξάνουν τον μεταβολισμό της βιταμίνης D στο ήπαρ σε αδρανείς ουσίες και μειώνουν την απορρόφηση Ασβεστίου. Οι φαρμακοποιοί ακόμη πρέπει να γνωρίζουν ότι η παραμονή για πολύ καιρό της βιταμίνης D στο ράφι, μειώνει την δραστικότητά της και να μην χορηγούν συσκευασίες κοντά στην ημερομηνία λήξης. 

  • Show Comments

Your email address will not be published. Required fields are marked *

comment *

  • name *

  • email *

  • website *

Ads